لطفا نام کاربری یا ایمیل خود را وارد نمایید. دریافت گذرواژه جدید
ثبت نام کنید
x

از “باران” تا “سرزمین مادری” مصاحبه اختصاصی با پیمان شیرالی

No Rating

– در مورد خودتان بفرمایید. ساز را چگونه آغاز کردید و آیا دوره آهنگسازی را نیز طی کرده اید؟
بنده نوازندگی را از هنرستان موسیقی در اصفهان شروع کردم و دوره های تئوری را زیر نظر آقای “علی منتظری” فرا گرفتم، تا اینکه در سال ۱۳۸۳ در یکی از جشنواره های گیتار کلاسیک در حوزه ی هنری اصفهان، با جناب “کیوان میرهادی” آشنا شدم و دوره ای را زیر نظر ایشان به آموختن موسیقی پرداختم.

پس از آن دوره های پیشرفته ی نوازندگی را نزد استاد “علیرضا تفقدی” و دکتر “مهرداد پاکباز” گذراندم. همچنین پارتیتور نویسی و اصول آهنگسازی را نزد استاد “جمال ظهوریان” فرا گرفتم.

اصولا آهنگسازی امریست که به ذوق فردی و شناخت موسیقی مربوط می‌شود و من آن را از سال ۱۳۸۳ یعنی در همان دوره ی هنرستان و کنسرواتوار، با آنالیز سمفونی های بتهوون و سونات های موتسارت آغاز کردم.

اما لازم به ذکر است که از جمله کسانی که تاثیر بسزایی در این راه بر من داشتند، جناب “جمال ظهوریان”، “علیرضا جنانی” و “دکتر پاکباز” بودند؛ که با کمک‌های شایانشان مشوق من بوده اند.

-آیا آثار شما منحصرا مربوط به ساز گیتار است؟
من بیش از ۱۰۰ قطعه ساخته ام که بیشتر آن‌ها مربوط به گیتار می‌باشد. اما آثاری نیز برای دیگر سازها از جمله پیانو، ویولون، چلو، آلتو، کلارینت، فلوت و سازهای ایرانی مثل تار و سنتور ساخته ام. علاوه بر آن دوئت ها، تریوها و کوارتت هایی برای سازهای مختلف مثل ویولن، گیتار، فلوت، چلو، دو کار برای پیانو، یک کوئینتت برای سازهای زهی و سه کار سولو برای ویولن نوشته ام. بعلاوه، قطعاتی برای ارکستر گیتار ساخته ام که در استان‌های مختلف سرپرستی و رهبری آن ها را نیز بر عهده داشته ام. از جمله ارکستر “دهلوی” در استان اصفهان که همچنان در حال گسترش است.

در کل بیشتر تمرکزم را صرف گیتار کرده ام چرا که معتقدم در مقایسه با دیگر سازهای ایرانی، برای گیتار آثار کمتری ساخته شده است.

– تا به حال چقدر توانسته اید مردم را با این ساز آشنا کنید؟
من تا به اینجا تمام تلاشم را برای آشنا کردن مردم با این ساز کرده ام و همیشه در اجراهایم سعی کرده ام قسمتی از تنظیم های فولک یا آثاری از آهنگسازان بزرگ ایرانی را که مردم با آن‌ها خاطرات زیادی دارند (به عبارتی قطعات نوستالژیک) را اجرا کنم و عموما کنسرت هایم را در دو بخش برنامه ریزی می‌کنم. یک بخش از رپرتوار شامل قطعات و آثار جهانی، و بخش دیگر آثار کلاسیک ایرانی.

تا به امروز بیش از ۱۰۰ اثر ساخته و بیش از ۲۰۰ اثر را تنظیم کرده ام و بیشتر ساخته ها و تنظیم هایم را در ۷ جلد کتاب با نام های: (جاده ی ابریشم، باران، باران یعنی تو برمیگردی؟!، باغچه بان، سرزمین مادری، فراموشی و ۶ قطعه برای گیتار و ارکستر) به چاپ رسانده ام.

از میان تنظیم هایم، بنده شخصا تنظیم آهنگ “تو ای پری کجایی” از همایون خرم و “ای ایران” از روح الله خالقی را بیشتر می‌پسندم که سه تنظیم متفاوت از آن را در کتاب‌ها قرار داده ام. و از میان ساخته هایم قطعه ی “باران” را بیشتر دوست دارم.

“باران” یعنی همه ی شعور و احساس من به تمام نُتهایی که آموختم، نوشتم، فهمیدم و نواختم. “باران” یعنی بی پایانیِ زیبایی ها، که در قلب من کشف شد و زخم عمیقی، که هرگز نوازش نشد…

– چه آثاری را برای گیتار از آهنگسازان ایرانی اجرا کرده اید؟
آثاری از اساتیدِ درگذشته همچون: “ابوالحسن صبا”، “جلیل شهناز”، “ثمین باغچه بان”، “مرتضی حنانه”، “مرتضی نی داوود”، “رضا محجوبی” و استاد “حسین دهلوی” که همگی از نامداران موسیقی ایرانی بوده اند و بی شک باعث افتخار من است که آثار این بزرگان را برای اولین بار برای گیتار تنظیم و اجرا کرده ام.

بنده به استادان، حنانه، باغچه بان و دهلوی علاقه ویژه ای دارم؛ به عقیده من، “دهلوی” موسیقی دان برجسته و ممتازی است که نت به نتِ قطعاتش، همچون خاک وطن، لایق دلبستگی است.

بی شک تاثیری که موسیقی “ثمین باغچه بان” در آموزش کودکان ایران زمین گذاشت، کمتر از تاثیر “کارل ارف” در آموزش موسیقی کودکان ایران نبوده است.

عادت گوش دادن به قطعات “حنانه” برای من، مثل هر روز آب دادن به گلدان خانه است. چه حسی از این زیباتر که با برداشت از هارمونی های حنانه، رویای پرواز میسر می‌شود!

– قسمتی از ساخته های شما به نام آهنگسازان بزرگ نامگذاری شده، دلیل این امر چیست؟
بله من قطعاتی با نام‌های دهلوی، شهناز، باغچه بان، حنانه، در ستایش جولیانی، دستان جادویی راخمانینوف، کنسرتو برای دو گیتار در ستایش ویوالدی و لائورو را ساخته ام. هر کدام از این آهنگ ها مربوط به فعالیت ها و شناخت من از آن اساتید بوده است و به همین دلیل نام آهنگ را با نام اساتید یکسان انتخاب کرده ام.

به عنوان مثال از آنجایی که جولیانی به تم واریاسیون و آکورد لا ماژور علاقه مند بود، قطعه ای که برایش ساختم تم واریاسونی در لا ماژور است.

یا به خاطر اینکه راخمانینوف دستان بزرگی داشت و قادر بود انواع آکوردهای غیر معمول (که گرفتنشان برای نوازندگان حرفه ای هم مشکل است) را به راحتی بنوازد، نام قطعه را دستان جادویی راخمانینف انتخاب کردم.

و یا از آنجایی که ویوالدی کنسرتوهای بزرگی ساخته است، قطعه ای که برای او ساختم کنسرتو برای دو گیتار در ستایش ویوالدی نام دارد که در سه قسمت نوشته شده است.

– چقدر گیتار را دارای قابلیت آهنگسازی برای موسیقی با حال و هوای ایرانی می‌بینید؟
به نظر من گیتار سازیست با قابلیت های بی انتها و همانطور که شاهد هستید، در آثاری چون “صدای پای آب” از جمال ظهوریان، “خراسان” از دکتر پاکباز و “پرلود” از استاد میرخانی، شما به خوبی موسیقی ایرانی را با هارمونی هایی شگفت انگیز می‌شنوید.

یا در قطعاتی مثل “باران” و “شورانگیز” از مجموعه آثار خودم تمام سعی ام را کرده ام که فضای حاکم، فضایی کاملا ایرانی باشد. حتی چهار مضراب قطعه ی “باران” که اولین بار در سال ۱۳۸۶ اجرا کردم، خیلی از دوستانی که به موسیقی ایرانی تسلط داشتند را به هیجان آورد.

– آیا در سوابق کاری تان، فعالیت هایی در حوزه ی فیلم و سینما هم داشته اید؟
بله. من دو کار برای تئاترهای “مرگ در پاییز” و “عادل یک ناخدا بود” ساخته ام. همچنین موسیقی فیلم سینمایی “بادیگارد” را برای کوارتت زهی و دو گیتار تنظیم کرده ام.

– بازتاب کدام یک از اجرای شما مناسب بوده است؟
بزرگداشت استاد دهلوی در سالن رودکی در مهر ماهِ ۱۳۹۴

– آیا به فکر انتشار صوتی آثارتان بوده اید؟
بله. بنده مجموعه ای از ساخته ها و تنظیم هایم را در قالب ۲ آلبوم به نام های: سرزمین مادری (که شامل ۱۱ قطعه از مجموعه ساخته هایم است) و باغچه بان (که شامل ۲۳ قطعه از مجموعه تنظیماتم است) ضبط کرده ام که همگی برگرفته از اجراهای سینگل تِرَک و یا اجرای قطعات در کنسرت هایم هستند.

– رپرتوار قطعات کلاسیک شما چیست؟
بیشترین قسمت رپرتوار من از آهنگسازان مشهور گیتار و پیانو است و همیشه سه رپرتوار جدا آماده برای اجرا دارم. امسال سعی کرده ام گلچینی از محبوب ترین و چالش برانگیزترین قطعات گیتار را انتخاب کنم تا علاقه مندان بیشتر به این ساز جذب شوند.

– آیا تا به حال آهنگسازانی بوده اند که اثر به شما هدیه کرده باشند؟
بله. قطعاتی که به من اهدا شده شامل:
قطعه ی Sanam از جمال ظهوریان
قطعه ی Letter No.13 از پیمان فخاریان
قطعه ی Theme For Peyman Shirali از مصطفی آخوندی
قطعه ی Suite In Em از علیرضا جنانی
و قطعه ی Coffee Break از بهزاد میرخانی
که همگی از آهنگسازان خوب گیتار کلاسیک هستند.
و همچنین دو کار از آهنگسازان پیانو که هنوز آنها را برای گیتار تنظیم نکرده ام.

– وضعیت کنسرت و آهنگسازی برای گیتار به طور کلی در ایران چگونه است؟ و شما نسل جدید نوازندگان گیتار ایران را چگونه می‌بینید؟
گیتار چون صنعت، هر روز رو به پیشرفت است و ما روز به روز شاهد متدهای آموزشی جدیدتر با شیوه ها و تفکرات جدیدتر هستیم و من بسیار از این موضوع خرسندم که گیتار کلاسیک جای خودش را در ایران به خوبی پیدا کرده است.

در مورد نسل جدید نوازندگان هم همانطور که قبلا اشاره کردم، به لطف دوستان و هنرمندان خوب کشور، در زمینه ی آهنگسازی وضعیت خوبی را پیش رو داریم اما متأسفانه در مورد کنسرت ها چند سالیست که کمتر شاهد اجرای تک نوازی این ساز در سالن های بزرگ هستیم.

سجاد پورقناد